Spis treści
Katechizm Heidelberski
Pytanie 101
Czy można jednak przysięgać na imię Boże nie narażając się na Jego gniew?
Tak, o ile zażąda tego zwierzchność bądź też okoliczności zmuszą nas do potwierdzenia wiarygodności i prawdy – na chwałę Boga i dla dobra drugiego człowieka (bliźniego). Taki sposób składania przysięgi jest uzasadniony Słowem Bożym [5 Mojż. 6:13; 10:20; Jer. 4:1-2; Hebr. 6:16] i był stosowany przez świętych tak w Starym, jak i w Nowym Testamencie [1 Mojż. 21:24; 31:53; Joz. 9:15; 1 Sam. 24:22; 1 Król. 1:29-30; Rzym. 1:9; 2 Kor. 1:23; Filip. 1:8; Gal. 1:20].
Pytanie 102
Czy można przysięgać na świętych lub inne stworzenie?
Nie, gdyż składając prawdziwą przysięgę przywołujemy Boga, aby On, jako jedyny znawca serc, dał świadectwo prawdzie i ukarał nas, gdyby się okazało, że przysięgamy fałszywie [Rzym. 9:1; 2 Kor. 1:23]. A takie prawo nie przysługuje nikomu innemu poza Bogiem [Mat. 5:34-37; 23:16-22; Jak. 5:12].
.
Konfesja Belgijska
Artykuł XXVI
Wyłączne wstawiennictwo Chrystusa
Wierzymy, że nie mamy żadnego innego dostępu przed oblicze Boga, jak tylko przez jedynego Pośrednika i Orędownika – Jezusa Chrystusa sprawiedliwego [1], który stał się człowiekiem, zjednoczywszy w jednej osobie natury boską i ludzką, abyśmy mieli dostęp przed oblicze Bożego Majestatu, który w przeciwnym razie byłby dla nas zasłonięty. Jednak ten Pośrednik, którego Ojciec wyznaczył do mediacji między sobą a nami, nie powinien w żaden sposób trwożyć nas swoim majestatem, ani też sprawiać w nas chęci szukania innego według naszego upodobania [2]. Jest tak dlatego, iż nie ma nikogo innego ani w niebie, ani na ziemi wśród stworzenia, kto kochałby nas mocniej od Jezusa Chrystusa [3], który chociaż istniał w postaci Bożej, ogołocił się, stał się podobny ludziom i przyjął postać sługi dla nas [4], i we wszystkim upodobnił się do braci. Jeśli więc szukalibyśmy innego pośrednika, który byłby nam tak przychylny, to kogo innego moglibyśmy znaleźć, kto by kochał nas mocniej niż On, który złożył swoje życie za nas, kiedy byliśmy jeszcze Jego nieprzyjaciółmi? [5] Jeśli szukamy takiego, który ma moc i majestat, to kto ma ich więcej ponad Tego, który siedzi po prawicy Boga i komu została nadana wszelka władza w niebie i na ziemi? [6] Kto też byłby prędzej wysłuchany niż umiłowany Syn Boży?
Dlatego jedynie niewiara mogła zrodzić chęć szukania innych pośredników, którzy raczej hańbią niż przynoszą chlubę świętym, gdyż żadni święci nigdy w czymś podobnym nie uczestniczyli ani nie namawiali innych do uczestnictwa, lecz wprost przeciwnie – zawsze szukanie innych pośredników jednoznacznie odrzucali, jak to czynić powinni, o czym świadczą ich dzieła [7]. Nie możemy się tu powoływać na nasz brak godności, gdyż nie zanosimy naszych modlitw przez wzgląd na naszą własną godność, lecz jedynie przez doskonałość i godność Pana Jezusa Chrystusa [8], którego sprawiedliwość należy do nas przez wiarę.
Dlatego też apostoł, aby zwalczyć głupi lęk lub brak zaufania, słusznie twierdzi, że Jezus Chrystus upodobnił się we wszystkim do braci, aby mógł stać się miłosiernym i wiernym arcykapłanem dla przebłagania za grzechy swego ludu. A że sam przeszedł przez cierpienia i próby, może dopomóc tym, którzy przez próby przechodzą [9]. A później, aby nas zachęcić do przychodzenia do Niego, apostoł mówi: „Mając więc wielkiego arcykapłana, który przeszedł przez niebiosa, Jezusa, Syna Bożego, trzymajmy się mocno wyznania. Nie mamy bowiem arcykapłana, który by nie mógł współczuć ze słabościami naszymi, lecz doświadczonego we wszystkim, podobnie jak my, za wyjątkiem grzechu. Przystąpmy tedy z ufną odwagą do tronu łaski, abyśmy dostąpili miłosierdzia i znaleźli łaskę ku pomocy w stosownej porze.” [10] Ten sam apostoł stwierdza też: „Mając więc ufność, iż przez krew Jezusa mamy wstęp do świątyni, wejdźmy do niej ze szczerym sercem, w pełni wiary.” [11] I podobnie: „Chrystus sprawuje kapłaństwo nieprzechodnie, dlatego też może zbawić na zawsze tych, którzy przez Niego przystępują do Boga, bo żyje zawsze, aby się wstawiać za nimi.” [12]
Czego więcej można chcieć skoro Chrystus sam mówi: „Ja jestem droga i prawda, i życie – nikt nie przychodzi do Ojca, jak tylko przeze mnie?” [13] W jakim celu więc powinniśmy szukać innego orędownika [14], skoro Bogu upodobało się dać nam własnego Syna jako Orędownika? [15] Nie zamieniajmy Go na innego, czy raczej nie usiłujmy znaleźć innego, gdyż to rzecz niemożliwa – Bóg doskonale wiedział, dając nam Go, że jesteśmy grzesznikami.
Dlatego też zgodnie z przykazaniem Chrystusa wzywamy Ojca w niebie przez Jezusa Chrystusa jako jedynego Pośrednika, jak nas nauczył w Modlitwie Pańskiej [16], mając zapewnienie, że o cokolwiek prosilibyśmy Ojca, to otrzymamy [17].
[1] 1 Tym. 2:5; 1 Jana 2:1; Rzym. 8:33
[2] Oz. 13:9; Jer. 3:13, 33
[3] Jan 10:11; 1 Jana 4:10; Rzym. 5:8; Efez. 3:19; Jan 15:13
[4] Filip. 2:7
[5] Rzym. 5:8
[6] Marek 16:19; Kol. 3:1; Rzym. 8:33; Mat. 11:27; 28:18
[7] Dzieje. 10:26; 14:15
[8] Dan. 9:17-18; Jan 16:23; Efez. 3:12; Dzieje. 4:12; 1 Kor. 1:31; Efez. 2:18
[9] Hebr. 2:17-18
[10] Hebr. 4:14-16
[11] Hebr. 10:19, 22
[12] Hebr. 7:24-25
[13] Jan 14:6
[14] Psalm 44:20
[15] 1 Tym. 2:5; 1 Jana 2:1; Rzym. 8:33
[16] Łuk. 11:2
[17] Jan 14:13, 17; 16:23
Standardy Westminsterskie
Konfesja Westminsterska
Rozdział 22 Przysięgi i ślubowania zgodnie z Bożym Prawem
I. Składanie przysięgi zgodnej z Bożym Prawem należy do religijnych praktyk [5 Mojż. 10:20], podczas których składający przysięgę, mając na względzie Bożą prawdę, prawość i sprawiedliwość, uroczyście przywołuje Boga, aby poświadczył przysięgę i sądził go według prawdy lub fałszu jego słów [2 Mojż. 20:7; 3 Mojż. 19:12; 2 Kron. 6:22-23; 2 Kor. 1:23].
II. Przysięga jest tylko wtedy słuszna, jeśli jest powzięta w imię Boże z całą świętą bojaźnią i szacunkiem [5 Mojż. 6:13]. Dlatego przysięganie na to chwalebne i budzące grozę imię lekkomyślnie lub nadaremno, a także przysięganie na jakąkolwiek inną rzecz, jest grzeszne i godne odrazy [2 Mojż. 20:7; Jer. 5:7; Mat. 5:34, 37; Jak. 5:12]. Jednakże, tak jak w sprawach wagi i znaczenia przysięga jest usankcjonowana Słowem Bożym zarówno pod Nowym, jak i pod Starym Testamentem [Izaj. 65:16; 2 Kor. 1:23; Hebr. 6:16], tak słuszna przysięga, nałożona przez prawowitą władzę, w takich sprawach powinna być złożona [1 Król. 8:31; Ezdr. 10:25; Neh. 13:25].
III. Każda osoba przysięgająca zgodnie ze Słowem Bożym musi być świadoma tego aktu i niezwykle ostrożna, aby nie powiedzieć niczego, co nie jest prawdą [2 Mojż. 20:7; Jer. 4:2]. Przysięgą powinna się wiązać tylko w imię dobra i sprawiedliwości, jeśli będzie mogła ją spełnić [1 Mojż. 24:2-3, 5-6, 8-9]. Grzechem jest natomiast odmowa przysięgi wymaganej przez władzę cywilną [2 Mojż. 22:7-11; 4 Mojż. 5:19, 21; Neh. 5:12].
IV. Przysięga powinna być wyrażona w jasnym, zrozumiałym języku, bez dwuznaczników i niepewności [Psalm 24:4; Jer. 4:2]. Nie powinna prowadzić do grzechu i taka winna zostać spełniona nawet gdyby szkodę przynieść miała temu, kto ją składa [1 Sam. 25:22, 32-34; Psalm 15:4]. Przysięga złożona heretykom nie może zostać złamana [Ezech. 17:16, 18-19; Joz. 9:18-19; 2 Sam. 21:1].
V. Śluby ze swej natury podobne są przysięgom. Powinny być składane z religijną dbałością i wypełniane w wierze [Izaj. 19:21; Psalm 61:8; 66:13-14; Kazn. 5:4-6].
VI. Śluby składa się jedynie Bogu, a nie jakiemukolwiek stworzeniu [Psalm 76:11; Jer. 44:25-26]. Źródłem ich winna być własna wola człowieka i wiara, a nie poczucie obowiązku. Mogą być wtedy uznane. Powinna im towarzyszyć wdzięczność za otrzymane miłosierdzie i spełnione pragnienia, która bardziej nas przywiązuje do koniecznych obowiązków [1 Mojż. 28:20-22; 5 Mojż. 23:21, 23; 1 Sam. 1:11; Psalm 50:14; 66:13-14; 132:2-5].
VII. Nikt nie powinien składać ślubów zakazanych przez Słowo Boże i przeciwnych zawartym tam przykazaniom. Niczego nie powinien ślubować, co nie jest w jego mocy, do spełnienia czego brakuje zdolności i Bożej obietnicy [4 Mojż. 30:5, 8, 12-13; Marek 6:26; Dzieje. 23:12, 14]. W związku z tym papistyczne śluby życia monastycznego, zakonnego oraz ubóstwa są tak dalekie od doskonałości, że stają się zabobonami i grzesznym umartwieniem, którymi żaden chrześcijanin nie powinien się wiązać [Mat. 19:11-12; 1 Kor. 7:2, 9, 23; Efez. 4:28; 1 Piotra 4:2].
Deklaracja Sabaudzka z 1658 roku
Rozdział 24 O Prawnych Przysięgach i Ślubach
Artykuł 1. Prawna przysięga jest częścią nabożeństwa religijnego [5 Mojż. 10:20], w której osoba przysięgająca w prawdzie, sprawiedliwości i osądzie, uroczyście wzywa Boga na świadka tego, co twierdzi lub obiecuje; oraz na sędziego, który osądzi ją zgodnie z prawdą lub fałszem tego, co przysięga [2 Mojż. 20:7; 3 Mojż. 19:12; 2 Krn. 6:22-23; 2 Kor. 1:23]. .
Artykuł 2. Imię Boga jest jedynym, na które ludzie powinni przysięgać, i winno ono być używane z wszelką bojaźnią i szacunkiem [5 Mojż. 6:13]; dlatego przysięganie na to chwalebne i straszne imię próżno lub pochopnie, albo przysięganie na cokolwiek innego, jest grzechem i powinno być odrzucane [2 Mojż. 20:7; Jer. 5:7; Mat. 5:34, 37; Jak. 5:12]. Jednakże, w sprawach o znaczeniu i wadze, przysięga jest uprawniona przez Słowo Boże, zarówno w Nowym, jak i w Starym Testamencie [Izaj. 65:16; 2 Kor. 1:23; Hebr. 6:16], i dlatego przysięga narzucona przez legalną władzę w takich sprawach powinna być złożona [1 Król. 8:31; Ezdr. 10:5; Neh. 13:25].
Zobacz w temacie
- Trzydziesty Szósty Dzień Pański: III przykazanie, część 1
. - Przysięga na Boga
- Przysięgi i ślubowania zgodne z Bożym Prawem
- Deklaracja Sabaudzka z 1658 roku
. - Jakie jest imię Boga?
- Imię, którego nie zna nikt
- Wzywanie imienia Bożego nadaremnie
- Zachęcający do fałszywego prorokowania, strzeżcie się

